Jérôme Pétion de Villeneuve
Wstęp
Jérôme Pétion de Villeneuve, urodzony 3 stycznia 1756 roku w Chartres, był wybitnym francuskim politykiem, który odegrał znaczącą rolę w czasach Wielkiej Rewolucji Francuskiej. Jako żyrondysta, zaangażowany był w kluczowe wydarzenia tamtej epoki, a jego działalność polityczna, zarówno w Paryżu, jak i poza nim, miała dalekosiężne konsekwencje. Pétion był nie tylko adwokatem i mówcą, ale również osobą, która walczyła o reformy społeczne i demokratyczne. Artykuł ten przybliży życie i działalność Jérôme’a Pétiona de Villeneuve oraz jego wpływ na wydarzenia rewolucyjne we Francji.
Życie i wykształcenie
Pétion pochodził z rodziny o tradycjach prawniczych; jego ojciec, Jérôme Pétion, był adwokatem, a później sędzią w Chartres. Młody Jérôme wykazał zainteresowanie prawem już od wczesnych lat. Po ukończeniu studiów prawniczych w 1778 roku uzyskał dyplom adwokacki i rozpoczął praktykę w rodzinnym mieście. W trakcie swojej kariery publikował prace dotyczące prawa cywilnego oraz małżeństwa. Jego rozprawa pt. „O środkach zapobiegania dzieciobójstwu” świadczyła o jego zaangażowaniu w kwestie społeczne oraz chęci wpływania na zmiany w prawodawstwie.
Początki kariery politycznej
W 1789 roku, podczas zebrania Stanów Generalnych, Pétion został wybrany na deputowanego z ramienia stanu trzeciego w Chartres. Już od początku swojej kariery politycznej wyróżniał się jako jeden z najchętniej słuchanych mówców. Jego zaangażowanie w reformy doprowadziło do tego, że podpisał się pod przysięgą złożoną w sali do gry w piłkę, co było symbolicznym aktem sprzeciwu wobec absolutyzmu monarchii. Pétion opowiadał się za monarchią konstytucyjną, gdzie król miałby tytuł króla Francuzów, jednakże z czasem jego poglądy ewoluowały w kierunku bardziej radykalnym.
Działalność legislacyjna
Jako członek komitetu tworzącego francuską konstytucję od 1790 roku, Pétion wspierał reformy sądownictwa oraz likwidację zakonów. Był również aktywnym przeciwnikiem niewolnictwa i działał na rzecz praw człowieka poprzez uczestnictwo w pierwszym francuskim stowarzyszeniu abolicjonistycznym – Stowarzyszeniu Przyjaciół Czarnych. Jego publiczne wystąpienia podkreślały znaczenie suwerenności narodu oraz wyłącznej kompetencji ludu w kwestiach wojny i pokoju.
Przywództwo w Konstytuantach
Pétion stał się jednym z liderów frakcji republikanów obok Maximiliena de Robespierre’a. Obydwaj cieszyli się ogromną popularnością i zostali nazwani Nieprzekupnymi przez lud paryski. W czerwcu 1791 roku został przewodniczącym sądu karnego Paryża i miał kluczową rolę podczas misji przywiezienia rodziny królewskiej do stolicy po ich nieudanej próbie ucieczki do Varennes. Jego wezwania do postawienia Ludwika XVI przed sądem za próbę ucieczki były głośne i wyraziste.
Wydarzenia z lat 1791-1792
Po wyborze na mera Paryża w listopadzie 1791 roku, Pétion miał coraz większy wpływ na wydarzenia polityczne. Próbował zapobiec atakowi sankiulotów na pałac Tuileries w czerwcu 1792 roku, ale jego wysiłki okazały się bezskuteczne. Dzień po ataku apelował do ludu o szacunek dla króla i jego miejsca zamieszkania, co pokazało jego ambiwalentne podejście do monarchii. Z początkiem sierpnia 1792 roku formalnie ogłaszał wezwanie do proklamowania republiki.
Kryzys polityczny
10 sierpnia 1792 roku miała miejsce rewolucja paryska, podczas której sankiuloci zajęli szturmem pałac Tuileries i uwięzili króla. W czasie masakr wrześniowych Pétion próbował interweniować u Dantona, aby powstrzymać zabójstwa więźniów, ale bez powodzenia. Jego działania zaczęły być krytykowane przez różne frakcje polityczne.
Upadek popularności i ucieczka
Późniejsze wydarzenia prowadziły do spadku popularności Pétiona wśród ludu paryskiego. Po oskarżeniach o domniemane związki z gen. Dumouriezem oraz o wiedzę na temat spisku przeciwko rewolucji stracił poparcie nie tylko ze strony ludu, ale również współpracowników. W maju i czerwcu 1793 roku pod presją radykalnych sankiulotów Konwent Narodowy wyjął czołowych żyrondystów spod prawa.
Ucieczka do Normandii
Pétion wraz z innymi żyrondystami Buzotem i Barbarouxem zbiegli z Paryża do Normandii, gdzie starali się wzniecić powstanie przeciwko jakobinowym rządom. Jednak ich plany zakończyły się niepowodzeniem i ostatecznie udali się statkiem do Bordeaux. Tam ukryli się u perukarza Troquarta w Saint-Émilion.
Ostatnie dni życia
W obliczu zagrożenia ze strony władz rosnąca presja zmusiła Pétiona do opuszczenia kryjówki. Zanim to nastąpiło, pozostawił swoje pamiętniki oraz testament polityczny u Miny Bouquey, gdzie bronił swoich wcześniejszych decyzji politycznych. Gdy zostali zauważeni przez pasterza podczas próby ucieczki przez las sosnowy, Barbaroux popełnił samobójstwo. Ciała Pétiona oraz Buzota znaleziono później martwe – według niektórych źródeł również popełnili samobójstwo.
Zakończenie</
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).